Mae arian yn ddeunydd hudolus sy'n ymateb i olau fel dim byd arall, ac eithrio efallai'r lleuad. Mae wedi swyno bodau dynol am byth, ac mae ei hyblygrwydd rhyfeddol yn golygu y gellir gwireddu bron unrhyw ffurf y gellir ei ddychmygu, gyda digon o amser, sgìl ac amynedd.
– Rauni Higson –
Cliciwch uchod i weld ffilm Cyflwyniad a Chwestiwn ac Ateb 55 munud o hyd.
Rauni ydw i, rwy'n gweithio'n bennaf mewn arian, gan ddylunio a chreu arian cerfluniol sy'n cyfuno crefftwaith traddodiadol â dyluniad cyfoes, sydd yn aml yn cael ei gomisiynu ar gyfer dathlu a choffáu. Mae fy holl waith yn cael ei lunio â llaw, ei forthwylio a'i gynhyrchu yn fy ngweithdy yn Eryri, Gogledd Cymru.
Mae tair ffordd rwy'n eich gwahodd i weithio gyda fi; fy nghomisiynu, casglu fy ngwaith celf, neu ddysgu sgiliau gofaint arian gyda fi.
Mae'r broses gomisiynu yn un gydweithredol iawn, byddwn wrth fy modd yn gweithio gyda chi i luniadu syniadau a themâu arwyddocaol i greu rhywbeth coeth, rhywbeth y tu hwnt i'n dychymyg ar ddechrau'r broses.
Roeddwn i bob amser wedi fy rhwygo rhwng celf a gwyddoniaeth, ac er bod celf bob amser yn mynd i ennill, gwaith metel yw'r ffordd berffaith o ddod â'r ddau at ei gilydd. Dyma'r agosaf y gallaf fynd at fyw myth Alcemi, ac ni fyddaf byth yn diflasu ar yr archwilio, yr arbrofi, mynd ar drywydd harddwch, mynegiad, ac ymroddiad i'm hawen, y byd naturiol, yn enwedig tirwedd wyllt Eryri; y mynyddoedd, y clogwyni, yr afonydd, yr arfordir a'r môr.
Dw i'n dal i ddysgu Cymraeg, ond nawr gydag egni newydd, dw i'n ceisio ei defnyddio mwy, yn lle dim ond gwrando.
Dechreuodd fy nhaith i mewn i ofaint arian ym 1992 gyda chwrs gradd yn Lahti, y Ffindir. Cwblheais fy mlwyddyn olaf yn Ysgol Gemwaith Birmingham ac rydw i wedi bod yn of arian hunangyflogedig yn Nyffryn Nantlle ers 1997.
Mae fy narnau o waith a gomisiynwyd yn cynnwys Tlws Her y Tywysog Philip ar gyfer Regatta Frenhinol Henley a’r Groes Orymdaith a Chanwyllbrennau’r Acolitiaid ar gyfer Eglwys Gadeiriol Fetropolitanaidd Lerpwl. Mae fy nghasgliadau’n cynnwys Amgueddfa Genedlaethol Cymru, Amgueddfa Victoria ac Albert, a Chwmni Goldsmiths. Yn 2025, dyfarnwyd MBE i mi am wasanaethau i Ofaint Arian a Chrefftau Treftadaeth am fy ngwaith yn sefydlu modelau hyfforddi newydd ar gyfer trosglwyddo sgiliau.
Os hoffech chi gael sgwrs heb rwymedigaeth am syniad ar gyfer comisiynu darn, yn enwedig rhywbeth wedi'i ysbrydoli gan dirwedd Cymru, e-bostiwch fi, ffoniwch fi , neu archebwch sesiwn Zoom hanner awr am ddim yma.
Yn 2025 cefais fy syfrdanu wrth dderbyn MBE am wasanaethau i waith arian. Cefais fy enwebu gan Gymdeithas y Crefftau Treftadaeth.
Ffotograff: British Ceremonial Arts Ltd.
“Rydym wrth ein bodd bod Rauni wedi cael ei gydnabod yn Anrhydeddau’r Flwyddyn Newydd. Mae cael crefftwyr traddodiadol i fyny yno gyda phobl enwog eraill bywyd cyhoeddus fel hyn yn hanfodol bwysig, ac mae ymroddiad Rauni i drosglwyddo sgiliau gwaith arian yn wirioneddol nodedig ac wedi cael effaith ddofn ar y grefft a’i chymuned.”
Syrthiais mewn cariad ag arian pan ddefnyddiais ef gyntaf dros ddeg ar hugain mlynedd yn ôl, ac rwy’n gwybod na fyddaf byth yn diflasu ar ei ddefnyddio i greu darnau. Rwy'n ceisio cynrychioli teimlad y dirwedd a'm profiad ohoni, fy nghysylltiad â hi, dyma fy llythyr cariad at Eryri.
– RAUNI HIGSON –
